با شهر توس، شهری تاریخی در خراسان شمالی آشنا شوید

توس یا طوس شهری تاریخی در شمال غربی مشهد و واقع در استان خراسان رضوی است. در اکتبر سال 1996 سازمان میراث فرهنگی ایران این شهر را به عنوان میراث فرهنگی و تاریخی در لیست میراث ملی ایران قرار داد.

ادمین سفرپین
ادمین سفرپین
سفر | شنبه ۱۹ مرداد ۱۳۹۸ @ ۰۹:۳۸
19

توس یا طوس شهری تاریخی در شمال غربی مشهد و واقع در استان خراسان رضوی است. در اکتبر سال 1996 سازمان میراث فرهنگی ایران این شهر را به عنوان میراث فرهنگی و تاریخی در لیست میراث ملی ایران قرار داد. چشم انداز فرهنگی شهر توس شامل آثار تاریخی مهمی است که هر کدام از آن ها متعلق به یکی از چهره های مطرح این شهر است که در تحولات فرهنگی مردم ایران نقش مهمی داشته اند. در این مطلب برجسته ترین و مهمترین آثار تاریخی و فرهنگی شهر توس را به شما معرفی خواهیم کرد.

آرامگاه فردوسی

آرامگاه فردوسی

آرامگاه فردوسی، شاعری که به سرودن اشعار حماسه ملی مشهور است و با تلاش خود نقش مهمی در حفظ زبان فارسی ایفا کرده، در توس واقع شده است. حکیم سخن، استاد سخن و حکیم توس از نام های مستعار منتصب به فردوسی است. در دوره ای زبان عربی در ایران فراگیر شده بود، اشعار حماسی فردوسی موفق به احیای ادبیات و فرهنگ ایرانی شد. فردوسی این اشعار را در دوره ای منتشر کرد که اشغالگران عرب انتشار هرگونه کتاب و شعر به زبان فارسی را در ایران ممنوع کرده بودند. فردوسی در طول زندگی خود و در طول نوشتن مجموعه اشعار خود همواره با مشکلات متعددی روبرو بود اما پیوسته هدف خود را دنبال می کرد تا اینکه موفق به احیای زبان فارسی شد.

رضا شاه پهلوی در سال 1934 در جشن هایی که سالانه برگزار می شد آرامگاه فردوسی را افتتاح کرد. طراحی مقبره فردوسی اثری از معمار ایرانی، حسین لرزاده است. این بنا فضایی به مساحت 900 متر مربع را اشغال کرده و تا کنون چندین بار مورد مرمت و بازسازی قرار گرفته است. باغ این مقبره حدود شش هکتار مساحت دارد و دارای موزه و کتابخانه است. مقبره از سه قسمت تشکیل شده که مهمترین بخش آن، بخش میانی است.

معماری آرامگاه فردوسی الهام گرفته از پاسارگاد و آرامگاه کوروش کبیر است. تصویر مرد بالداری که در ضلع جنوبی ساختمان اصلی آرامگاه به چشم می خورد، بازدید کنندگان را به یاد ویژگی های معماری تخت جمشید و کاخ امپراتوری هخامنشی می اندازد. سقف داخلی آرامگاه فردوسی با استفاده از کاشی های معرق کاری شده و عناصر تزئینی دوره هخامنشی تزئین شده است.

مطلب سازه های آبی شوشتر را بخوانید.

گنبد هارونیه ( آرامگاه محمد غزالی )

گنبد هارونیه

گنبد هارونیه که بنایی متعلق به قرن 14 و 15 است، اثر تاریخی دیگری است که چشم انداز فرهنگی شهر توس را نشان می دهد. فضاهای داخلی این بنای تاریخی ایوان، چهار بخش شاه نشین، یک اتاق گنبد و سه اتاق فرعی را شامل می شود که امکان بازدید از تمام قسمت های آن برای گردشگران فراهم شده است. همچنین یک سنگ یادبود کوچک از محمد غزالی در قسمت خارجی گنبد هارونیه نگهداری می شود. با توجه به عملکرد این بنا برخی معتقد اند که قبل از حمله مغول ها به ایران گنبد هارونیه مکانی برای تدریس توسط محمد غرالی بوده و برخی دیگر نیز عقیده دارند که از این بنا در دوران پنجمین خلیفه عباسی به عنوان زندان استفاده شده است.

 

ارگ توس و سه دیوار محافظ آن

ارگ توس به عنوان ارگ مرکزی یا قلعه باستانی شهر مشهور است. این بنا بخشی از چشم انداز فرهنگی شهر توس است که در بالاترین قسمت شهر و در بخش شمال غربی آن واقع شده است. این بنا در دوره ای مرکز اداری دولت بوده و سه دیوار محافظ و یک خندق آن را احاطه کرده اند. دیوار اول که امروزه در اثر تخریب به سختی قابل مشاهده است، اولین لایه محافظ این ارگ به شمار می رود. پس از آن دیوار دوم قرار دارد که دارای دروازه هایی در غرب و جنوب غربی است. دیوار سوم نیز دارای دو ورودی در غرب و شمال است که در کنار آن ها برج هایی ساخته شده است. بین دیوار دوم و سوم بقایای ساختمان هایی که در طول زمان تخریب شده اند مشاهده می شود.

 

کشف رود

کشف رود، رودخانه ای در استان خراسان رضوی در شمال شرقی ایران است. کشف رود از لحاظ تاریخی ارزش بالایی دارد چون در گذشته یک راه مهم تجاری بود که هند و چین را به بین النهرین متصل می کرد. باستان شناسان بقایایی را در محدوده کشف رود یافته اند که قدمت آن ها حدود دویست هزار سال است. این بقایای کشف شده معمولا اشیا سنگی دست ساز هستند. یکی از دلایل پیشرفت و توسعه شهر توس در طول تاریخ این رودخانه بوده است. حومه رودخانه همواره به دلیل شرایط آب و هوایی خوب، منطقه مناسبی برای سکونت در استان خراسان بوده است.

با روستای تاریخی ابیانه آشنا شوید.

آرامگاه مهدی اخوان ثالث

آرامگاه اخوان ثالث

در انتهای موزه توس، سنگ قبری کوچک دیده می شود که متعلق به یک شاعر بزرگ ایرانی، مهدی اخوان ثالث است. بسیاری از نویسندگان مهدی اخوان ثالث را فردوسی معاصر ایران می دانند. کتیبه ای که روی سنگ قبر این شاعر قرار داده شده داستان زندگی او را شامل می شود. اشعار اجتماعی اخوان ثالث در برخی موارد به شرح زندگی مردم می پردازد و در برخی از اشعار سبک حماسی را نیز می توان در آن ها مشاهده کرد. 

برای رزرو اقامتگاه در خراسان رضوی کلیک کنید.