شهر سوخته، پایگاه باستان شناسی بزرگ و مهم ایران

شهر سوخته یک پایگاه باستان شناسی بزرگ به وسعت 151 هکتار است که بر روی رودخانه هلمند و بین شهرهای زابل و زاهدان در استان سیستان و بلوچستان در جنوب شرقی ایران واقع شده است.

ادمین سفرپین
ادمین سفرپین
سفر | یکشنبه ۱۵ اردیبهشت ۱۳۹۸ @ ۱۴:۴۷
44

شهر سوخته یک پایگاه باستان شناسی بزرگ به وسعت 151 هکتار است که بر روی رودخانه هلمند و بین شهرهای زابل و زاهدان در استان سیستان و بلوچستان در جنوب شرقی ایران واقع شده است. قدمت این شهر به 1800 تا 3200 سال قبل از میلاد باز می گردد. شهر سوخته در طول زمان دارای چهار تمدن مختلف بوده است. این شهر قبل از رها شدن سه بار سوزانده شده است، در نتیجه دارای قبرستانی بزرگ بوده که دارای 25000 تا 40000 قبر باستانی است.

قصر شیرین، نمادی از معماری و تمدن ساسانی

اهمیت شهر سوخته در زمینه باستان شناسی

 

شکی نیست که این پایگاه باستان شناسی به دلیل آثار تاریخی که در خود دارد از اهمیت بسیار زیادی برخوردار است. این آثار تاریخی از آنجایی که در شرایط خوبی کشف شده اند، می توانند در تحقیقات باستان شناسی در مورد تمدن های باستان بسیار تاثیر گذار باشند. در ادامه با تعدادی از این آثار تاریخی که در شهر سوخته کشف شده اند آشنا خواهید شد.

  • جمجمه یک دختر چهارده ساله که روی آن علائمی از جراحی مغز مشاهده می شود.
  • یک گلدان که به عنوان اولین نمونه انیمیشن جهان شناخته شده است. روی این گلدان چند تصویر از یک بز نقاشی شده است که آن را در حالت های مختلف نمایش می دهد و با چرخش گلدان این تصویر به حرکت در می آید.
  • قدیمی ترین تاس و تخته نرد کشف شده در جهان که افرادی برای انجام این بازی از آن استفاده می کردند.
  • چشم مصنوعی که به عنوان اولین نمونه از آن شناخته می شود. این چشم مصنوعی از یک لایه نازک طلا روی یک شی سبک ساخته شده است.
  • یک خط کش 10 سانتیمتری با دقت بالا که نشان دهنده تسلط مردمان شهر سوخته بر ریاضیات است.
  • نقاشی های زیبا روی تکه های چرم یا پارچه که هر کدام از رنگ های مختلفی استفاده کرده اند.
  • صدها شی جالب مثل مشعل هایی بر روی آینه که به منظور ایجاد روشنایی ساخته شده بودند، گردنبندهای ظریف، شیشه های رنگی، کارد و چنگال و انواع مهر

 

قدمت شهر سوخته

اهمیت شهر سوخته از لحاظ فرهنگی

 

محققان با بررسی اکتشافات متعدد به این نتیجه رسیده اند که شهر سوخته از لحاظ فرهنگی جایگاه ویژه ای داشته است که در ادامه به برخی از آن ها اشاره می شود. بر طبق نظر برخی از محققان در مورد شهر سوخته، زنان در جنبه های اجتماعی و زمینه های مالی خانواده نقش مهمی داشته اند. در داخل برخی از گورهای کشف شده که متعلق به زنان بود، نشانه هایی کشف شد که فقط به اعضای برجسته جامعه تعلق داشت. همچنین کشف اسکلت یک شتر سوار حرفه ای نشان می دهد که او وظیفه ی تحویل بسته های ارسال شده به نقاط دور و مسافت های طولانی را داشته است. علاوه بر این ها علائمی وجود دارد که نشان می دهد علاوه بر کشاورزی، صنایع مختلفی در شهر سوخته وجود داشته است. فرش ها و سبدهایی در شهر سوخته کشف شده اند که با توجه به بررسی ها مشخص می شود که اهالی شهر سوخته با دندان های خود آن ها را بافته اند.

غاری شگفت انگیز به نام کتله خور

عکس شهر سوخته

نابودی شهر سوخته

 

به گفته محققان آن چیزی که موجب نابودی و از بین رفتن این شهر شد تغییرات آب و هوایی بود. شهر سوخته در ابتدا منطقه ای مرطوب با منابع آب و درختان فراوان بود. ساکنان این منطقه سال ها از چوب درختان به عنوان سوخت استفاده می کردند که همین کار موجب کاهش منابع آب و گرم شدن تدریجی آن منطقه شد. با گرم شدن آن منطقه و کاهش منابع آب، ساکنان شهر سوخته این منطقه را ترک کردند و به این ترتیب شهر سوخته به تدریج از بین رفت.